Δυο πράσινα μάτια...(του Αριστείδη Αρχοντάκη)

Δυο πράσινα μάτια… (Απλά μαθήματα φυσικής) Το καφέ χρώμα ματιών είναι κυρίαρχο χαρακτηριστικό στο ανθρώπινο είδος. «Κερδίζει» συνήθως τα υπόλοιπα χρώματα ματιών, ενώ βρίσκεται σε αφθονία σε όλες τις χώρες του κόσμου. Τα καστανοπράσινα μάτια προέρχονται συχνά από επιμειξίες ανθρώπων με καφέ και ανοιχτό χρώμα ματιών. Το δεύτερο πιο διαδεδομένο χρώμα ματιών είναι το πράσινο και είναι κυρίαρχο σε σχέση με τα άλλα ανοιχτά χρώματα ματιών. Το πράσινο, το μπλε και το γκρίζο χρώμα ματιών, χαρακτηρίζονται από χαμηλό στρώμα μελανίνης στο μπροστινό μέρος της ίριδας. Αυτά που έχουν την λιγότερη μελανίνη είναι τα ανοιχτά γκρίζα μάτια. Οι άνθρωποι με ανοιχτό χρώμα ματιών είναι πολύ πιο ευαίσθητοι στο φως. Όχι μόνο στον ήλιο, αλλά και στον τεχνητό φωτισμό. Το πιο επώδυνο για τα μάτια μήκος κύματος φωτός, είναι η μπλε ακτινοβολία (μπλε φως) που εκπέμπεται από τις οθόνες του υπολογιστή, του κινητού και της τηλεόρασης. Σε αυτήν την περίπτωση, η χρήση φακών CSR καθίσταται απαραίτητη, μιας και είναι τα μοναδικά φίλτρα που απορροφούν 100% το μπλε φως, κι έτσι τα μάτια προστατεύονται και δεν ενοχλούνται. Οι άνθρωποι Ευρωπαϊκής καταγωγής παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη ποικιλία σε χρώμα ματιών σε σύγκριση με τον παγκόσμιο πληθυσμό. Οι γηγενείς πληθυσμοί της Αφρικής, της Ασίας, της Αμερικής και της Ωκεανίας έχουν κατά κανόνα σκούρα καφέ μάτια. Μόνο στη Μέση Ανατολή (όπως Τουρκία και Ιράν) και στη Βόρεια Αφρική (όπως στο Μαρόκο και στην Αλγερία) εντοπίζονται και ανοιχτά χρώματα ματιών. Στην Ελλάδα μια έρευνα του ΕΚΠΑ εκτίμησε το ποσοστό των Ελλήνων με ανοιχτό χρώμα ματιών στο 14,6 %. Στη Βόρεια και Κεντρική Ευρώπη απαντώνται τα πράσινα μάτια, με τη θεωρία των επιστημόνων η οποία προσπαθεί να εξηγήσει το φαινόμενο να λέει ότι, σε αυτές τις περιοχές υπάρχει λιγοστό φως, ειδικά τον χειμώνα, και οι ανοιχτόχρωμες ίριδες επιτρέπουν να περνάει περισσότερο φως στο μάτι και να βελτιώνεται έτσι η όραση στο λιγοστό αυτό φως. Τα ανοιχτόχρωμα μάτια έχουν χιλιοτραγουδιστεί και τα άτομα αυτά έχουν ένα βασικό εφόδιο ομορφιάς, και τυχαίνουν περισσότερης προτίμησης σε ότι αφορά τη σύναψη διαπροσωπικών σχέσεων. Αριστείδης Γ. Αρχοντάκης* *συγγραφέας-φυσικός.